Trò chuyện cùng con - Dễ mà khó !

17:00:2215/06/2016
"Trò chuyện cùng con như thế nào cho đúng?" thoạt nghe thật nực cười vì ai trong chúng ta cũng hiểu rằng, cha mẹ chính là những người thương yêu con nhất. Thế nhưng chuyện này không hề nực cười chút nào. Dẫu rằng không ai phủ nhận tình thương của cha mẹ dành cho con; nhưng việc giáo dục con đúng cách vẫn luôn là câu hỏi ám ảnh tâm trí nhiều bậc phụ huynh, tất nhiên bao gồm cả việc trò chuyện cùng con.
VATC trong vai trò đồng hành cùng các bậc phụ huynh trên hành trình vun trồng các con, xin chia sẻ 11 mẹo nhỏ khi trò chuyện cùng con. Hy vọng với 11 mẹo nhỏ này, cuộc trò chuyện của bố mẹ với các con sẽ luôn thú vị, ẩn chứa tình yêu thương và các bài học tốt đẹp.
 
1.Trò chuyện với con bằng tên
Tên gọi mỗi người luôn có một sức hút đặc biệt với người đó. Trẻ con cũng vậy. Hơn nữa, việc gọi tên con sẽ giúp con chú tâm nhiều hơn đến thông điệp phía sau.
Ví dụ: "Tí à, dọn đồ chơi vào đi con!" sẽ khác với "Dọn đồ chơi đi con!"
Trẻ nhỏ thường chỉ có thể tập trung vào một việc trong một thời điểm. Gọi tên con bạn cho đến khi trẻ chú ý đến bạn.
Ví dụ: Bi đang chơi banh trong sân nhà, bạn muốn gọi con vào nhà rửa mặt để chuẩn bị ăn cơm:"Bi ơi!" (chờ đến khi cậu nhỏ ngừng đá banh và nhìn bạn) "Cơm trưa sắp chín rồi, con rửa mặt vào bàn chuẩn bị ăn cơm đi con."
 
 
2. Dùng ngôn ngữ tích cực
Hạn chế sử dụng "Không" và "Đừng" tại mọi thời điểm. Trên thực tế, khi bạn nói "không" hoặc "đừng".
Ví dụ: "Đừng thả ly xuống đất!" hay "Không được kéo lê áo dưới đất!"; thông điệp sau từ "không" và "đừng" sẽ đi sâu vào não trẻ hơn là bản thân 2 từ đó. Trẻ sẽ thực hiện thông điệp đó và bạn sẽ có thể phải bực tức vì hành động không vâng lời của trẻ.
Thay vào đó, bạn hãy thử "Cầm chặt ly nha con!" hay "Con giữ áo trên tay nhé!" Điều này có vẻ khá lạ lẫm với nhiều người, nhưng nếu bạn chịu khó làm quen việc sử dụng nó, kết quả mang lại sẽ có nhiều bất ngờ.
Cố gắng loại bỏ các ngôn ngữ mang ý nghĩa chế giễu và nhục mạ, các thông điệp này thường không mang lại hiệu quả tích cực nào cả. Trái lại nó khiến cho trẻ dần cảm thấy mất tự tin, cảm thấy vô dụng ... Trẻ sẽ có hành vi ngại giao tiếp, trước nhất là với những người sử dụng trực tiếp các ngôn ngữ tiêu cực với trẻ, rộng hơn là với mọi người và có thể trở nên trầm cảm hay thậm chí mắc chứng tự kỷ.
Ngôn ngữ tích cực và tử tế sẽ giúp trẻ cảm thấy tự tin, làm cho trẻ trở nên hạnh phúc hơn, giúp trẻ có thái độ sống tốt hơn và khích lệ trẻ hiểu được rằng: nếu cố gắng trong cuộc sống thì trẻ sẽ giành được nhiều thành công.
Trẻ sẽ noi gương cha mẹ và tập sử dụng cùng một loại ngôn ngữ tích cực và trân trọng với mọi người.
Một vài ví dụ cho ngôn ngữ tích cực: "Mẹ thích cách con tự dọn đồ chơi sau khi chơi xong." "Cảm ơn con đã phụ ba gấp quần áo" "Con đã rất cố gắng khi nhường đồ chơi cho em con, mẹ rất vui khi nhìn thấy con làm như vậy"

http://vatc.edu.vn/khoa-hoc-tieng-anh-time-to-know-tai-vatc.html
 
 
 
3. Trò chuyện với con bằng ánh mắt
Trong mọi cuộc trò chuyện, ánh mắt luôn là ngôn ngữ dễ dàng được thấu hiểu nhất. Đôi khi, bạn cần bước ra khỏi "địa vị" làm cha mẹ của mình, trở thành bạn của con. Bạn có thể bắt đầu trò chuyện với con bằng cách ngồi xuống chơi với, gọi tên con cho đến khi trẻ chú ý đến bạn, điều này không chỉ mang lại cảm xúc tốt cho bạn và cho con; nó còn giúp cho bạn và con dễ trò chuyện và hiểu nhau nhiều hơn.
 
 
4. Sử dụng âm lượng phù hợp
Bực tức là người bạn bám đuôi phiền toái của hầu hết các bậc phụ huynh. Tuy nhiên, khi bạn bực tức, đừng bao giờ "chiến đấu" với con bằng cách la hét và quát mắng trẻ. Hãy kiểm soát cơn giận dữ, chờ đến khi lắng xuống, sau đó hãy bắt đầu nói chuyện với con. Bạn không thể thường xuyên bực tức với con, không thể thường xuyên la hét chúng.
Khi bạn thường xuyên sử dụng giọng nói với âm lượng vừa phải, việc bạn nâng cao âm lượng trong một số trường hợp sẽ khiến con không thể phớt lờ. Trẻ sẽ chú ý ngay đến bạn và thông điệp kèm theo.
Trong một số trường hợp, "gọi với" hay "la với" từ một nơi khác là điều cần tránh. Ví dụ: bạn ở trong bếp, con bạn ở trong phòng và bạn muốn gọi con bạn thay đồ đi học và chuẩn bị ăn sáng. Bạn sẽ gọi với "Na, thay đồ đi học rồi xuống bếp ăn sáng" chứ? Khi bạn dùng cách "gọi với" hay "la với" nghĩa là bạn đang bận rộn và thông điệp thường không có sức thuyết phục như bạn mong đợi. Thay vào đó, bạn hãy nhín ra ít phút, bước ra khỏi bếp và đến chỗ con, cùng con chơi hay xem ti-vi một hoặc hai phút rồi nói với con "Na, thay đồ đi học rồi xuống bếp ăn sáng đi con". Trẻ sẽ làm theo thông điệp của bạn. Cách này cho con cảm giác được tôn trọng và quan tâm, vì thế thông điệp đưa ra thường được trẻ chấp nhận và "thực thi" hơn.

http://vatc.edu.vn/khoa-hoc-tieng-anh-time-to-know-tai-vatc.html
 
 
5. Đưa ra lựa chọn - Gợi hướng giải pháp
Khi bạn muốn con hợp tác với mình, sẽ rất dễ dàng nếu bạn cho trẻ hiểu được trẻ cần phải làm gì, làm điều đó như thế nào và lợi ích có được từ việc đó. Con trẻ cần nhìn thấy và hiểu được tầm quan trọng của việc làm theo hướng dẫn của bạn.
Ví dụ: "Sau khi con thay đồ xong, ba sẽ dắt con đi chơi." "Sau khi con làm xong bài tập, mẹ sẽ cho con xem hoạt hình." hoặc "Con thích áo nào hơn, áo xanh hay áo đỏ?" "Con muốn đọc sách nào hơn, sách này hay sách kia?" "Việc đưa ra lựa chọn trong câu hỏi giúp trẻ cảm thức được việc sở hữu quyết định riêng của mình, thậm chí trong cả các trường hợp không có chỗ cho sự thương lượng (như trong trường hợp ví dụ "Sau khi con thay đồ xong ..." "Sau khi con làm xong bài tập ....")
Cách trò chuyện này mang lại hiệu quả hơn việc sử dụng "nếu".
Bên cạnh đó, điều này hiển nhiên cũng nên áp dụng trong trường hợp bạn muốn con phụ giúp mình. Ví dụ: thay vì nói "Na, con đừng vất đồ chơi lung tung!" hãy nói "Na à, nếu con cất đồ chơi vào một nơi ngăn nắp, con sẽ chơi đồ chơi được lâu hơn đó. Con hãy tìm một nơi thích hợp để cất đồ chơi và kể cho mẹ nghe khi con tìm được nơi để cất nhé."
Cố gắng đưa ra các gợi ý thay vì chỉ thị trực tiếp, đặc biệt là các hàm ý "Không" và "Đừng".

http://vatc.edu.vn/khoa-hoc-tieng-anh-time-to-know-tai-vatc.html

 
 
6. Đưa ra câu hỏi mở
Nếu bạn muốn con hình thành thói quen tư duy và tập suy nghĩ nhiều hơn, bạn nên thường xuyên sử dụng câu hỏi mở khi trò chuyện với con. Đó là những câu hỏi không mong chờ câu trả lời "có" hay "không" đơn thuần. Câu hỏi mở là câu hỏi mời gọi con trẻ nói nhiều hơn, chia sẻ với bạn suy nghĩ và cảm xúc của con.
Ví dụ: thay vì hỏi: "Con đi sinh nhật bạn Tí vui không?" bạn có thể hỏi "Con thích chơi gì nhất ở sinh nhật bạn Tí?"
Phản hồi các câu trả lời của con, cho con thấy bạn thích thú với những gì con nói; những điều con nói là quan trọng và đáng được lắng nghe: "Thật ư?" "Mẹ hiểu" "Ba cũng nghĩ như con" "Ồ hay vậy con"
 
 
7. Kiểm tra mức độ thông hiểu
Rất dễ dàng bắt gặp trường hợp con không làm theo đúng ý bạn, tại sao lại như vậy? Nếu bạn thấy con không phản hồi các yêu cầu của bạn hoặc có vẻ bối rối với các chỉ dẫn của mình, bạn nên kiểm tra mức độ thông hiểu của con. Cách dễ nhất là yêu cầu con lặp lại những điều bạn vừa nói. Nếu con không thể lặp lại được, điều này có nghĩa yêu cầu của bạn quá dài hoặc quá khó để con hiểu được. Lúc này, bạn có thể chia nhỏ các ý của mình hoặc dùng các từ ngữ dễ hiểu hơn đối với con.
 
 
8. Thể hiện sự đồng tình
Khi bạn thể hiện việc ủng hộ và tình yêu của mình với con trước những suy nghĩ, cá tính riêng của con; con trẻ sẽ dễ dàng mở lòng với bạn hơn để chia sẻ với bạn những cảm xúc, suy nghĩ và vấn đề con gặp phải trong cuộc sống.
Đây là điều không dễ dàng gì và thường gặp phải tranh luận giữa các ý kiến trái chiều nhau.
Tuy nhiên, việc ủng hộ con khởi xướng từ việc bạn lắng nghe con. Rất nhiều cha mẹ buộc con bỏ đi những suy nghĩ riêng khi gặp thấy sự khác biệt của con và khước từ cả việc trò chuyện cùng con để lắng nghe trẻ.
Việc thể hiện sự ủng hộ giúp con ý thức được rằng bạn là người bạn đồng hành với con trên suốt cuộc đời. Con trẻ sẽ hiểu rằng, khi mình lớn lên, cha mẹ sẽ luôn bên cạnh cho dù có thế nào đi nữa.
Tất nhiên, các hành vi, suy nghĩ bạo lực, trái ngược với đạo đức thuần phong mỹ tục không phải là đối tượng cho bài viết này. Các hành vi nói trên cần được uốn nắn, giáo dục, sửa sai hợp lý khi bạn nhận thấy con trẻ mắc phải.
Tiêu điểm bạn cần tôn trọng và đồng tình với trẻ là cá tính, sở thích, hành vi và suy nghĩ riêng của trẻ. Ví dụ: "Mẹ ơi, con sợ ngủ một mình lắm!" Câu trả lời động viên tích cực có thể là "Không sao đâu Na. Mẹ sẽ mở đèn ngủ và thỉnh thoảng trong đêm mẹ sẽ ghé qua coi con."
Thay vào đó, nhiều trường hợp cha mẹ sẽ trả lời: "Con lớn rồi mà sao nhát dữ vậy! Con lớn rồi thì phải biết là ngủ một mình có sao đâu. Đừng như con nít như vậy chứ!"

http://vatc.edu.vn/khoa-hoc-tieng-anh-time-to-know-tai-vatc.html
 
 
9. Đừng gián đoạn
Cố gắng đừng gắt gỏng gián đoạn con trẻ khi con đang kể chuyện cho bạn nghe, thậm chí ngay cả khi bạn đang rất mệt mỏi hoặc bực tức.
Trẻ sẽ không sẵn sàng chia sẻ suy nghĩ và cảm xúc với bạn, nếu bạn thường xuyên ngắt quãng khi con trẻ đang kể chuyện với bạn, thay vào đó bạn lại bắt đầu giảng giải, trách phạt con hoặc nói một điều khác.
Ví dụ: Tí về nhà, vui vẻ chạy ùa vào phòng mẹ, kể tíu tít chuyện khi nãy em chơi với các bạn vui như thế nào tại nhà của bạn Na. Mẹ lo lắng nhìn Tí, không đợi Tí kể hết câu chuyện, mẹ ngắt lời của Tí bằng hàng loạt câu hỏi và lời giảng giải: Con có la hét um sùm trong lúc chơi không? Con có làm đổ gì trong lúc chơi không? Con có quậy đến mức bị la không, mẹ nghe mẹ bạn Na mắng vốn là con chết với mẹ nghe chưa?
Những câu hỏi trên vẫn có thể được đưa ra (theo một cách hợp lý hơn) sau khi con kể xong. Như vậy, con sẽ có cảm giác được tôn trọng hơn. Đồng thời các câu hỏi và lời giảng giải của cha mẹ sẽ được con chú tâm hơn và đón nhận cách tích cực hơn.

http://vatc.edu.vn/khoa-hoc-tieng-anh-time-to-know-tai-vatc.html

 
 
10. Dành thời gian đối thoại riêng cùng con
Điều này là vô cùng quan trọng. Trong các cuộc trò chuyện thông thường, bao gồm nhiều đối tượng thuộc nhiều lứa tuổi khác nhau, con trẻ có thể bị bỏ rơi về mặt ngôn ngữ khi không thể theo kịp mạch cuộc đối thoại. Phần lớn, trẻ nhỏ sẽ im lặng, đồng thời các anh chị lớn tuổi hơn lại thường xuyên cướp lời khi thích thú tỏ ra mình hiểu biết nhiều hơn.
Hơn nữa, việc đối thoại riêng cùng con sẽ kích thích trẻ thường xuyên chủ động trò chuyện với bạn hơn; mạnh dạn nêu ra câu hỏi và phát biểu cảm nghĩ trước các vấn đề gặp phải. Song song đó, bạn sẽ hiểu rõ con hơn, hiểu được các sở thích hiện tại của con, mối bận tâm của con và các vấn đề con gặp phải.

http://vatc.edu.vn/khoa-hoc-tieng-anh-time-to-know-tai-vatc.html

 
 
11. Đặt mình trong trường hợp của con
Đôi khi cha mẹ dễ dàng cảm thấy bực tức trước các hành động không thể hiểu được của con. Nhưng thay vì giận dữ, trách móc lớn tiếng với con, cha mẹ có thể thông hiểu cho con bằng cách thử đặt mình vào vị trí của con và cố gắng hiểu được phần nào suy nghĩ của trẻ.
Bằng cách này, cha mẹ sẽ hạn chế được tối đa các trận lôi đình của mình. Đồng thời tiến trình sửa phạt và giáo dục con của cha mẹ cũng trở nên dễ dàng hơn.
 
 

 
 
Comment